कोल्हापूर: शिवाजी विद्यापीठाच्या नामविस्तारास विरोध

कोल्हापूर: शिवाजी विद्यापीठाच्या नामविस्तारास विरोध

म. टा. प्रतिनिधी, कोल्हापूर: ‘कोणत्याही गोष्टीचा उल्लेख सहजसोपा असावा ही मानवी प्रवृत्ती आहे. सोयीसाठी वापरण्यात येणारी ही प्रवृत्ती एखाद्या संस्थेच्या नावाबाबत संक्षिप्तीकरणासाठी वापरली की त्यातून मूळ हेतू संपायला सुरुवात होते. शिवाजी विद्यापीठाचा नामविस्तार करून ‘छत्रपती शिवाजी महाराज विद्यापीठ’ करावे, या सध्या सुरू असलेल्या मागणीच्या पार्श्वभूमीवरही ही प्रवृत्ती वापरली जाईल आणि नामविस्तार झाल्यास छत्रपती शिवाजी महाराज विद्यापीठाचे ‘सीएसएमव्ही’ असे संक्षिप्तीकरण होईल. त्यामुळे सध्या असलेले हेच नाव असावे, अशी भूमिका ज्येष्ठ विचारवंत व शिवाजी विद्यापीठाच्या पहिल्या सल्लागार समितीचे सदस्य प्रा. यांनी ‘महाराष्ट्र टाइम्स’ शी बोलताना मांडली.

‘सध्या शिवाजी विद्यापीठाच्या उल्लेखामुळे ‘शिवाजी’ हे नाव उच्चारले जाते, तेही नामविस्तारामुळे गायब होईल. आता नव्याने हा मुद्दा चर्चेला येणे, त्याविषयी मागणी होणे, सरकारने राज्यपालांशी या विषयावर बोलणे आणि नामविस्ताराची प्रक्रिया सुरू करण्याबाबत सूचना देणे हे योग्य नाही,’ असेही ते म्हणाले.

१९६२ ला दक्षिण महाराष्ट्रात एका विद्यापीठाची स्थापना करण्याचा प्रस्ताव आला. याबाबत प्राचार्य एस. आर. तावडे यांच्या अध्यक्षतेखाली नेमलेल्या समितीने विद्यापीठ व्हावे, याबाबत अभ्यास अहवाल सरकारला दिला. त्यावेळी यशवंतराव चव्हाण मुख्यमंत्री होते. प्राचार्य डॉ. बाळकृष्ण यांच्या मतानुसार ‘छत्रपती शिवाजी महाराज विद्यापीठ’ असे नाव द्यायचे ठरले होते. त्यावेळी मात्र यशवंतराव चव्हाण यांनी या मागणीचा सारासार विचार करून ‘शिवाजी विद्यापीठ’ हेच नाव कायम ठेवण्याबाबत आग्रह धरला होता. त्यावेळी शिवाजी विद्यापीठाच्या पहिल्या सल्लागार समितीच्या सदस्यपदी एन. डी. पाटील होते. त्यांच्याशीही यशवंतराव चव्हाण यांनी चर्चा केली होती.

याबाबत बोलताना प्रा. डॉ. पाटील म्हणाले,‘ नाव लांबलचक झाले की ते संपूर्ण उच्चारले जात नाही. शिवाजी विद्यापीठाच्या बाबतीत हे होऊ नये या विचारातून ५० वर्षांपूर्वी घेतलेला निर्णय योग्य होता. आता जेव्हा पुन्हा शिवाजी विद्यापीठाच्या नामविस्ताराच्या मागणीला काही राजकीय पक्ष तसेच सरकारी स्तरावरून पाठिंबा दिला जात असेल तर संक्षिप्तकरणामुळे विद्यापीठाच्या नावातून ‘शिवाजी’ हा शब्दच पुसला जाण्याची शक्यता नाकारता येत नाही. पुणे येथील सर परशुराम कॉलेजचे ‘एस.पी.’ कॉलेज झाले. बेळगाव येथील राणी पार्वतीदेवी कॉलेजचे ‘आरपीडी’ कॉलेज झाले. बडोद्याच्या सयाजीराव महाराज विद्यापीठाचे ‘एसएम विद्यापीठ’ झाले. श्रीमती नाथीबाई दामोदर ठाकरसी विद्यापीठ आज ‘एसएनडीटी’ या नावानेच उच्चारले जाते. आता, राज्य सरकारनेच शिवाजी विद्यापीठाच्या नामविस्ताराबाबत हिरवा कंदील देण्याचे ठरवले असले तरी प्रस्ताव देणे, त्याला मंजुरी मिळणे ही प्रक्रिया आवश्यक आहे. केवळ भावनेचा मुद्दा करून शिवाजी विद्यापीठाच्या नामविस्ताराकडे पाहू नये, तर सबुरीने व सामंजस्याने सोडवण्याची गरज आहे. मानवी प्रवृत्तीनुसार लांब नावाचे करण्याच्या सवयीचा फटका शिवाजी विद्यापीठाच्या नावाला बसण्याची शक्यत आहे. शिवाजी विद्यापीठाच्या स्थापनेनंतर नामकरण होत असतानाच या विषयाचा निवाडा झालेला आहे. त्यामुळे शिवाजी विद्यापीठ या नावात ‘शिवाजी’ हा उल्लेख कायमस्वरुपी टिकून राहणे आवश्यक असेल तर शिवाजी विद्यापीठाचा नामविस्तार होऊ नये हेच योग्य आहे.’

Source link

Leave your comment
Comment
Name
Email